محاسبات آب - دانس?ته دوغاب
 
                 رابطه ب?ن م?زان آب دوغاب و دانس?ته آن
 
در کار با دوغابها? سرام?ک? (بدنه کاش?، لعاب، انگوب و غ?ره) گاه? اوقات لازم است تا با افزودن آب به دوغاب، دانس?ته آن را کاهش ده?م و به دانس?ته مطلوب برسان?م. ?ک رابطه ف?ز?ک? م?ان مقدار آب دوغاب و دانس?ته آن وجود دارد و پ?دا کردن فرمول? مناسب برا? ا?ن کار، ما را از سع? و خطا، کار کردن تجرب? و افزودن تدر?ج? آب به دوغاب باز خواهد داشت. مثال ز?ر اهم?ت موضوع را به خوب? روشن خواهد کرد:
 
               
 
مساله) مقدار 300 ک?لوگرم دوغاب لعاب با دانس?ته gr/cc ?/?? در داخل بالم?ل لعاب ته?ه شده است. اگر لازم باشد که آن را با دانس?ته gr/cc ?/?? از بالم?ل تخل?ه کن?م، پ?ش از تخل?ه چقدر آب با?د به آن اضافه نمائ?م؟
جواب) از ف?ز?ک م? دان?م که دانس?ته برابر است با نسبت "جرم" به "حجم" اشغال شده توسط همان جرم. ?عن?:
 
 
که در آن، d دانس?ته دوغاب، m جرم دوغاب و v حجم همان دوغاب با جرم m است. اگر دو مشخصه از سه مشخصه d ، m و v معلوم باشند، مشخصه سوم ن?ز به راحت? تع??ن م? گردد.
دانس?ته آب برابر است با gr/cc ?/?? و بنابرا?ن از نظر عدد?، جرم مشخص? از آب همان حجم را خواهد داشت؛ ?عن? m = v. وقت? جرم w گرم آب به ا?ن دوغاب اضافه شود، دانس?ته دوغاب جد?د چن?ن خواهد بود:
 
دقت کن?د که در ا?نجا جرم و حجم آب برابر w فرض شده است و ن?ز از معادله قبل? دار?م:
                                                        
با حل ا?ن معادله بر حسب w خواه?م داشت:
 
با قرار دادن d و 'd به ترت?ب برابر با 90/1 و 82/1 و m برابر ??? ک?لوگرم، جواب مساله بالا خواهد بود: ک?لوگرم 40/15 = w . ?عن? با?د 40/15 ل?تر آب به داخل بالم?ل لعاب اضافه و پس از مدت? چرخش تخل?ه شود.
اگر در بعض? از موارد، w منـف? شد، نشانه آن است که با?د به همان م?زان آب از دوغاب کم (تبخ?ر) شود.